Home / Đồ Gốm / Giới thiệu về 3 loại men để tạo ra những sản phẩm gốm sứ chất lượng nhất

Giới thiệu về 3 loại men để tạo ra những sản phẩm gốm sứ chất lượng nhất

Để đem đến những sản phẩm Gốm sứ chất lượng cao người thợ phải qua các khâu trong quy trình sản xuất nghiêm ngặt. Từ khâu chọn nguyên liệu, xử lí và pha chế nguyên liệu; cho đến tạo dáng, tạo hoa văn, tráng men, nung sản phẩm; và cuối cùng là chọn lọc thành phẩm với tiêu chuẩn cao. Với kinh nghiệm truyền đời của người làm Gốm sứ “Nhất xương, nhì da, thứ ba dạc lò”. Chính vì vậy màu men ra đời ngày càng đa dạng phù với nhu cầu thẩm mĩ của khách hàng. Bài viết dưới đây chúng ta cùng tìm hiểu 3 loại men trong sản xuất Gốm sứ.

Tham khảo: Khay gỗ đẹp kê bộ trà

Như chúng ta đã biết, Gốm sứ là một loại đồ rất phổ biến và gẫn gũi trong đời sống nhân dân ta hiện nay. Từ xa xưa, Gốm sứ luôn có mặt phục vụ đắc lực cho mọi cuộc sống. Từ những vật dụng cho việc ăn uống, chứa đựng; đến những sản phẩm phục vụ đời sống tinh thần như tượng phật, lọ hoa trang trí, tranh Gốm sứ, cho cả những công trình như gạch ngói,… Vì thế, màu men cũng phải được chọn lựa kĩ càng, phù hợp sản phẩm và công dụng của sản phẩm.

Màu men đa dạng phong phú

Màu men dùng trong Gốm sứ rất đa dạng và phong phú, thường dùng màu từ các quặng thiên nhiên căn bản lấy từ ôxít như ôxít đồng, cô-ban, măng-gan, sắt… Mỗi loại màu có ưu điểm và khuyết điểm riêng. Màu tinh chế rất ổn định qua độ lửa nhưng không đa dạng màu sắc dễ lặp lại khó biến hóa. Ngược lại, màu thiên nhiên có độ đậm nhạt khác nhau, dễ biến màu qua độ lửa nên màu sắc đa dạng hơn, đẹp hơn nhưng cũng hay bị hư hỏng.

Các màu nóng như vàng, cam, đỏ sẽ rất dễ bay màu khi nung nhiệt cao cho ra màu kém tươi.

  • Nếu để ý bạn sẽ thấy màu đỏ của Gốm sứ Bát Tràng sẽ nhìn như màu cam vì Gốm sứ Bát Tràng nung nhiệt khá cao.
  • Nếu men màu rực rỡ, hãy kiểm tra ngay xương đất.
  • Nếu xương xốp thì tốt nhất bạn chỉ nên mua nếu xác định là chỉ trưng chứ không dùng.

Như vậy, để làm được màu sắc tươi mà vẫn nung nhiệt độ cao để đảm bảo an toàn khi sử dụng, món đồ Gốm sứ của bạn sẽ không thể có giá quá thấp. Vì đây là một kỹ thuật khó và sẽ tốn kém nguyên liệu hơn bình thường.

Có 2 cách để giữ được màu sắc đẹp nung nhiệt cao:

  • Một là phải dùng rất nhiều màu hơn bình thường để pha vào men để khi đến nhiệt cao màu cũng vẫn đạt chuẩn.
  • Hai là dùng màu tô lên sản phẩm sau đó phủ men trong suốt bao bọc lấy lớp màu.

Màu trên men

Gốm màu trên men là sản phẩm sành trắng xốp, sứ. Lớp men này sau khi nung chín xương, chín men, thợ gốm sứ vẽ hoặc in dán hoa văn trên men đem nung lại lần hai (độ lửa 700 – 900 độ C). Thông thường, thợ gốm vẽ màu trên men và xương còn sống rồi nung một lần (độ lửa 900 độ C).

Màu trên men thường là thuỷ tinh trong dễ chảy; có thêm từ 10 – 20% oxit gây màu hay hợp chất màu. Màu men này dùng để trang trí lên sứ trắng đã nung rồi nung lại ở nhiệt độ ≈ 800 độ C. Các loại màu trên men thì phong phú, đa dạng đủ loại xanh, đỏ, tím, vàng,… Chúng thường được sản xuất trong giấy hoa cho sứ và thủy tinh.

Màu dưới men

Gốm màu dưới men thường là một loại oxit mang màu bền ở nhiệt độ cao (CoO, Fe2O3, Cr2O3, vv.); hay hợp chất chứa chúng, dùng để vẽ lên sản phẩm mộc rồi mới tráng men và nung.

– Công thức phối liệu một số màu dưới men

Màu lam: SnO2.2,5CoO (xanh lam đậm); Al2O3.0,5CoO.0,5ZnO (xanh trời); Al2O3.0,7CoO.0,3NiO (xanh xám)

Màu lục: Al2O3.0,8CoO.0,2Cr2O3

Màu xanh lá non: hỗn hợp Cr2O3, CaCO3 và B2O3

Màu đỏ: được tạo qua việc tạo chất màu hồng, là hỗn hợp SnO2, SiO2, CaO, B2O3 và một ít Cr2O3

Màu tím đỏ: AuCl3 và caolanh trộn theo tỷ lệ 1/9

Màu vàng: ZnO.TiO2 hoặc 0,8.0,2Fe2O3.TiO2

Liên hệ: Gốm và sứ có thât sự khó phân biệt 

Màu giữa men

Ngoài hai loại phổ biến như trên còn có loại màu giữa men. Gốm sứ sẽ được tráng men, vẽ màu sau đó phủ thêm một lớp men mỏng nữa. Lối vẽ này giúp Gốm sứ có chiều sâu hơn cách vẽ trên men thông thường.

Trên đây là 3 loại men trong sản xuất Gốm sứ. Hy vọng những chia sẻ trên sẽ giúp người tiêu dùng chọn lựa được những sản phẩmthích hợp nhất.

About bảo bao

Check Also

Ấm chén Hoàng Thổbộc lộ dấu ấn Hoàng Tộc qua sự tỉ mỉ của những Nghệ Nhân làng gốm cổ

Tỉ mỉ, cầu kỳ và đặc biệt tinh xảo là những ấn tượng mà dòng …

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *